ฮอร์โมนเพศชายทำให้ศีรษะล้านได้อย่างไร

ฮอร์โมนเพศชายทำให้ศีรษะล้านได้อย่างไร โดย เภสัชกร อุทัย สุขวิวัฒน์ศิริกุล

น้องชายร่วมแก้งดำน้ำชื่อน้องสุวัฒน์ส่งอีเมลล์มาสองคำถาม คำถามแรกอยากได้ชื่อร้านทะเลเผาของคุณประกฤต ตอนแรกก้อนึกว่าน้องแกจะมาขอส่วนลด อ้าว ที่จริงอยากแวะไปทักทายอาซ้อคนสวยซะนี่ แหมผมก้อไม่ว่าอะไรหรอก เรามันเป็นเพศผู้เผ่าพันธุ์เดียวกัน ย่อมพิสมัยผู้หญิงสวยๆน่าร้าก เป็นธรรมชาติ ที่ว่าเป็นธรรมชาติก้อเนื่องมาจากตัว Testersterones ที่เป็นฮอร์โมนเพศชายนี่เอง จะทำหน้าที่เป็นตัวเร่งแรงขับให้คุณสนใจเพศตรงข้าม ในขณะเดียวกันมันเองยังไปทำหน้าที่เพิ่มความสูงและน้ำหนัก ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ความมันของใบหน้าและอื่นๆอีกมากมายที่เป็นลักษณะแท้ จุดเด่นความเป็นเพศชายนั่นเอง ส่วนคำถามต่อไปในอีเมลล์ น้องสุวัฒน์ใคร่อยากรู้มาว่าทำไมฮอร์โมนเพศชายจึงเป็นจำเลยล้าน ตัวการทำให้ผมบาง ผมร่วงได้ จนศีรษะล้านตามมาให้ช้ำใจ เภสัชกรรูปหล่อแต่ใจดีคนนี้เลยไปค้นสรรพพบทวิจัยมาเฉลยให้ฟังครับในหญิงก้อยังมีฮอร์โมนเพศชาย

 

คือเราจะมีฮอร์โมนเพศชายและหญิงได้ในทั้งสองเพศ และชายก้อมีฮอร์โมนหญิงอยุ่ด้วย ช่ายครับถึงร่างกายคุณจะเป็นแมนทั้งแท่น แต่คุณก้อยังมีฮอร์โมนเพศชายและหญิงได้ในร่างกายคุณ แต่ผลพวงที่ผูกจากสายพันธุ์กรรมที่ได้กำหนดให้คุณเป็นชาย เจ้าสารเคมีกำหนดเพศชายTestosterone จึงเด่นมากกว่าส่งผลให้ลักษณะท่าทาง องคาพยบทั้งหลายมาในเส้นทางที่ธรรมชาติกำหนดไว้แล้ว เจ้าฮอร์โมนชายนี้ยังไปผลิตขึ้นได้จาก ต่อมหมวกไต และรังไข่ ของผู้หญิงอีกด้วย ดังนั้นในคุณสาวๆจึงพบว่ามีฮอร์โมนนี้อยู่ด้วย แต่พบในปริมาณที่น้อยกว่าในเพศชาย แต่จะส่งผลหลายประการเช่น หน้ามันง่าย สิวอักเสบง่าย ให้คุณสาวๆบางคน ให้รำคาญใจได้อีก

 

อย่างนี้ไม่มีฮอร์โมนเพศชายก้อดีนะซิ ผมจะได้ไม่ร่วง

คิดอย่างงั้นก้อได้ครับ แต่ขอเภสัชกรคนนี้มาทบทวนว่าวิชา Biochemistry 101 ก่อนว่า ฮอร์โมนแล้ว ก้อคือสารเคมีที่หลั่งออกจากต่อม (glands) เข้าสู่กระแสเลือด เพื่อไปออกฤทธิ์ยังอวัยวะเป้าหมายต่างๆ เจ้าฮอร์โมนเพศชาย Testosterone สร้างขึ้นมากที่ต่อมลูกหมากและอัณฑะ จะไปสร้างลักษณะของความเป็นชายที่น่าภูมิใจของเราเหล่าแมนทั้งหลาย ได้แก่  ทำให้อวัยวะเพศชายเจริญขึ้น  สร้างตัวอสุจิ (Sperm ) กระตุ้นให้มีความรู้สึกทางเพศ กระตุ้นให้มีขนบริเวณ รักแร้  และ หัวเหน่า มากมาย ขาดเขาไปแล้วคุณจะรุ้สำนึกว่าไม่น่าเลย

 

DHT คืออะไร และมาจากไหน

จาก Testosterone ที่เป็นฮอร์โมนจะเปลี่ยนไปเป็น DHT หรือ Dihydrotestosterone โดยเอนไซม์ 5-Alpha reductase ส่งผลให้ตัว DHT มีฤทธิ์แรงกว่า Testosterone ถึง 3 เท่า ซึ่งเป็นกระบวนการที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติและเกิดขึ้นในผู้ชายทุกคนเมื่อย่างเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์ เราผู้ชายทุกคนจึงมีทั้ง Testosterone และ DHT เกิดขึ้นอยู่ตลอดเวลาและตลอดไป

 

DHT นี่แหละแกนนำก่อการผมร่วง ผมบาง จนศรีษะล้าน

เจ้า DHT ที่สร้างขึ้นมาจะมีผลอย่างไรกับเราได้บ้าง ถ้ามันมีอยู่มากที่ผิวหนัง ก็จะไปมีส่วนกระตุ้นให้ต่อมไขมันใหญ่ขึ้น ข้อดีก้อคือทำให้ผิวหนังบ่งบอกความเป็นแมน จะมีน้ำมันออกมามากขึ้นคอยรักษาความชุ่มชื้นของผิวหน้าผิวกายให้มันเลื่อมล่ำปึ้ก ปกป้องผิวไม่ให้แห้ง แตกกร้าน เหี่ยวย่น ขึ้นกระ ทำให้ดูแก่ไป ในขณะเดียวกันที่ผิวหนังศรีษะ DHT ก้อไปออกฤทธิ์ที่ต่อมไขมันตรงรากผม สร้างไขมันไว้ปกป้องหนังศรีษะไม่ให้แห้งกร้าน ตกสะเก็ด และหล่อเลี้ยงให้ผม ดูมันเลื่อมหล่อปิ้งๆ DHT จึงเปรียบได้กับเสมือนสารกระตุ้นให้ได้น้ำมันใส่ผมตามธรรมชาติ เจ๋งป่ะหล่อได้ไม่ต้องซื้อ

 

ได้อย่างก้อเสียอย่างเป็นสัจจะของธรรมชาติ คือหากผิวที่มันมากเกินไปพอเจอกับฝุ่นหรือสิ่งสกปรกก็อาจจะเกิดการสะสมอุดตันเป็นสิวธรรมดาได้ง่าย หากไปผสมโรงกับติดเชื้อแบคทีเรียก้อทำให้เกิดการอักเสบลุกลามจนเป็นสิวอักเสบ สิวหัวช้างในที่สุด ทำให้เราต้องมาตามรักษาสิวกันไปอีกโดยเฉพาะหนุ่มๆในวัยแตกพาน

 

รูป กลไก ที่ DHT เกิดและไปจะจับกับเซลล์สร้างเส้นผม ทำให้เกิดผมร่วง

แต่ที่หนังศรีษะอันเป็นที่ตั้งของต่อมไขมันที่รากผม DHT จะจับกับเซลล์สร้างเส้นผม ไปออกฤทธิ์ยับยั้งกระบวนการสร้างเส้นผมปกติ ทำให้เส้นผมใหม่ที่ขึ้นมาทดแทนเส้นผมเดิมที่ร่วงไป มีขนาดเล็กลงเรื่อย ๆ จนในที่สุดเกิดภาวะผมร่วง ผมบาง และศีรษะล้านตามมาจนได้ ฮือๆ น่าฉงฉาน

 

ถ้าผู้ชายทุกคนมี DHT ทำไมจึงผมไม่ร่วง อย่างนี้มันสองมาตรฐานนี่นา

ในผู้ชายบางคนที่ผมบางไม่ค่อยเกิด พอไปตรวจสอบก้อจะพบว่าถึงจะมี DHT ในต่อมผม แต่เพราะต่อมเส้นผมไม่ไวหรือดื้อต่อฤทธิ์ของ DHTซึ่งความดื้อต่อ DHT เช่นนี้เกิดจากสายพันธุกรรมที่ถ่ายทอดมา จึงส่งผลให้กระชับวงล้อมจนเส้นผมไม่ร่วงมาก

 

อ้าวแล้วทำไม ผุ้ชายศีรษะล้านบางคนจึงมีขนหน้าอกดกมาก

Dihydrotestosterone (DHT) ตัวนี้ถูกสร้างในต่อมไขมันของผมมีฤทธิ์ทำให้เส้นผมเล็กลงและสั้นลง จนในที่สุดเหลือเป็นแค่ขนอ่อน (vellus hair) ซึ่งเป็นเส้นฝอยมาก แม้ว่าผมแบบนี้จะมีอยู่มาก แต่มันไม่ทำให้แลดูดีเลย แต่น่าแปลกใจที่ว่า เจ้า DHT นี้กลับเป็นตัวทำให้เส้นขนที่อื่นงอกดี เช่น ขนที่หน้าอก ขนจมูก และขนหู คำตอบที่ว่าศีรษะล้านแต่มีขนหน้าอกดกพรึบมาก ทั้งนี้เพราะ เจ้า DHT มันทำให้ผมร่วงแต่ทำให้ขนหน้าอกงอกนั่นเอง

 

หวังว่าน้องสุวัฒน์คงเข้าใจแล้วนะครับว่า ว่าทำไมฮอร์โมนเพศชายจึงเป็นจำเลยก่อการทำให้ผมบาง ผมร่วงได้ จนศีรษะล้านได้อย่างไร ตอนหน้าจะมาดูรุปของผมร่วงศีรษะล้านแบบผู้ชาย ( MALE PATTERN BALDNESS )  ซึ่งพบได้มากถึง 95 % ของชายไทยและแนวทางรักษา แต่เย็นนี้น้องสุวัฒน์ไปนั่งดูบอลโลกรอที่ร้านทะเลเผาอาซ้อสุดสวยได้ก่อนเลยนะครับ เด๋วปิดร้านแล้วเภสัชกรรูปหล่อคนนี้แต่ไม่มีกระตังค์ จะขออนุญาตตามไปกินฟรีด้วยนะครับ

แหล่งข้อมูล

 

•เภสัชกร อุทัย สุขวิวัฒน์ศิริกุล สงวนลิขสิทธิ์ 12 มิย. 2553

ห้ามนำบทความ รูปภาพและเนื้อหาอื่นๆ โดยผู้เขียนไปเผยแพร่เชิงพาณิชย์ ให้นำไปเผยแพร่เป็นวิทยาทานหรือเพื่อการศึกษาเท่านั้น ผู้ประกอบการเว็บไซต์ต้องยึดหลักความเคารพและคำนึงถึงลิขสิทธิ์ในการสร้างสรรค์งานเขียนและจริยธรรมทางธุรกิจ

การนำเอาบทความ รูปภาพและเนื้อหาอื่นๆ ซึ่งผลิตขึ้นโดยผู้เขียนไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาตและผลิตซ้ำเพื่อเผยแพร่